انتخاب گان جراحی فقط انتخاب یک لباس نیست؛ انتخاب یک لایهی محافظ بین کادر درمان و خون، ترشحات و آلودگیهاست. در سالهای اخیر پارچهی SMS به استاندارد رایج گان یکبار مصرف جراحی در بیشتر اتاقهای عمل تبدیل شده است. در این مقاله توضیح میدهیم گان جراحی SMS دقیقاً چیست، چه تفاوتی با گان اسپانباند ساده دارد و هنگام خرید باید به چه چیزهایی دقت کنید.
پارچهی SMS چیست؟
SMS مخفف Spunbond – Meltblown – Spunbond است؛ یعنی پارچهای سهلایه از جنس پلیپروپیلن که با حرارت به هم جوش داده میشوند:
- لایهی بیرونی (Spunbond): استحکام و مقاومت در برابر پارگی را تأمین میکند.
- لایهی میانی (Meltblown): الیاف بسیار ریز دارد و نقش فیلتر را بازی میکند؛ همین لایه جلوی عبور مایعات و باکتریها را میگیرد.
- لایهی درونی (Spunbond): لطافت و راحتی تماس با پوست را بیشتر میکند.
نسخهی پیشرفتهتر آن SMMS است که دو لایهی ملتبلون دارد و برای جراحیهای طولانی یا پرخون، حفاظت بیشتری فراهم میکند.
تفاوت گان SMS با گان اسپانباند ساده
گان اسپانباند تکلایه سبک و ارزان است و برای مراقبتهای کمخطر، ملاقاتکنندگان یا معاینهی عمومی مناسب است؛ اما لایهی فیلتر ملتبلون ندارد و در برابر پاشش مایعات حفاظت محدودی دارد. گان SMS به دلیل همین لایهی میانی، هم مقاومت بهتری در برابر نفوذ مایعات دارد و هم تنفسپذیر باقی میماند؛ یعنی جراح در طول عمل کمتر احساس گرما و تعریق میکند. گانهایی که با روکش پلیاتیلن (PE) ضدآب شدهاند، حفاظت خوبی در برابر مایعات دارند ولی تنفسپذیریشان کمتر است.
سطوح حفاظتی AAMI؛ گان شما در کدام سطح است؟
معتبرترین معیار بینالمللی برای سنجش گانهای پزشکی، استاندارد ANSI/AAMI PB70 است که گانها را بر اساس مقاومت در برابر مایعات به چهار سطح تقسیم میکند:
| سطح | میزان حفاظت | کاربرد معمول |
|---|---|---|
| سطح ۱ | حداقل؛ در برابر مقدار کم مایع | مراقبتهای پایه، ملاقاتکنندگان |
| سطح ۲ | کم؛ در برابر پاشش جزئی | خونگیری، بخشهای عمومی |
| سطح ۳ | متوسط | جراحیهای معمولی، اورژانس، بخشهای ایزوله |
| سطح ۴ | بالا؛ مقاوم در برابر نفوذ ویروس | جراحیهای طولانی و پرخون، بیماریهای عفونی پرخطر |
در سطوح ۲ و ۳ مقاومت در برابر فشار آب (هیدرواستاتیک) و پاشش اندازهگیری میشود و در سطح ۴ پارچه و درزها باید در آزمون نفوذ ویروس هم قبول شوند. نکتهی مهم این است که در گان جراحی، سطح حفاظت برای نواحی حساس یعنی جلوی بدن و آستینها تعیین میشود؛ پس هنگام خرید، سطح این نواحی را از تأمینکننده بپرسید.
گرماژ مناسب گان جراحی چقدر است؟
گرماژ (وزن پارچه بر حسب گرم در متر مربع یا GSM) بهتنهایی معیار کیفیت نیست، اما نشانهی خوبی از ضخامت و دوام پارچه است. بهطور معمول:
- گانهای معاینه و بیمار با پارچهی سبکتر (حدود ۲۵ تا ۳۵ گرم) تولید میشوند.
- گانهای جراحی SMS معمولاً در محدودهی ۳۵ تا ۵۰ گرم هستند.
- برای جراحیهای طولانی، گانهای تقویتشده (Reinforced) با لایهی اضافه در جلو و ساعد گزینهی مطمئنتریاند.
گرماژ بیشتر لزوماً بهتر نیست؛ تعادل بین حفاظت، تنفسپذیری و راحتی اهمیت دارد.
فناوریهای جدید در تولید گان جراحی
- دوخت التراسونیک (فراصوت): به جای سوزن و نخ، درزها با امواج فراصوت جوش داده میشوند. سوراخ سوزن وجود ندارد و نقطهی ضعف نفوذ مایع حذف میشود.
- درزهای نواربندیشده (Taped Seams): برای گانهای سطح ۴ که باید در برابر نفوذ ویروس هم مقاوم باشند.
- پوششهای ضدباکتری و ضدالکتریسیتهی ساکن: برای کاهش خطر انتقال آلودگی و جذب گردوغبار.
- سرآستین کشباف (Knitted Cuff): اتصال محکمتر به دستکش و جلوگیری از بالا رفتن آستین.
چکلیست خرید گان یکبار مصرف جراحی
- جنس پارچه (SMS یا SMMS) و گرماژ را دقیق بپرسید.
- سطح حفاظت AAMI یا استاندارد معادل (مثل EN ۱۳۷۹۵ اروپا) را بخواهید.
- نوع دوخت درزها (معمولی، التراسونیک یا نواربندیشده) را بررسی کنید.
- سایزبندی کامل برای کادر درمان داشته باشید.
- بستهبندی بهداشتی و در صورت نیاز استریل بودن را چک کنید.
- از تولیدکنندهی مستقیم بخرید تا هم قیمت مناسبتر باشد و هم امکان سفارش ویژه داشته باشید.
گان جراح سیف پوشان مهرگستر
سیف پوشان مهرگستر بهعنوان تولیدکنندهی تخصصی البسه یکبار مصرف بیمارستانی، گان جراح را با پارچهی مناسب و دوخت استاندارد برای اتاقهای عمل تولید میکند. برای تکمیل پوشش تیم جراحی میتوانید از کلاه جراح، کاور کفش و کاور آستین هم استفاده کنید. برای خرید عمده و استعلام قیمت با ما تماس بگیرید.
سؤالات متداول
آیا گان SMS ضدآب است؟
گان SMS در برابر نفوذ مایعات مقاوم است اما «کاملاً ضدآب» مثل پلاستیک نیست؛ میزان مقاومت آن به گرماژ و سطح حفاظتی بستگی دارد. برای تماس زیاد با مایعات، گان سطح ۳ یا ۴ یا مدل تقویتشده را انتخاب کنید.
گان جراحی را میتوان دوباره استفاده کرد؟
خیر. گان یکبار مصرف برای یک بار استفاده طراحی شده و شستوشو یا استفادهی مجدد، لایهی فیلتر آن را از بین میبرد.
تفاوت گان جراحی با گان ایزوله چیست؟
گان جراحی برای محیط استریل اتاق عمل و حفاظت از ناحیهی جلو طراحی شده است؛ گان ایزوله برای کنترل عفونت در بخشها استفاده میشود و باید پشت بدن را هم کامل بپوشاند.

